BHUMI’S KEUKEN
Koken met de zes smaken
Volgens Ayurveda is een maaltijd volledig als deze de zes smaken zoet, zout, zuur, wrang, bitter en scherp bevat. Dit klinkt als een flinke opgave, maar een smaak kan een subtiel onderdeel zijn van een maaltijd. In een pompoensoep proef je bijvoorbeeld het zoete van pompoen, het scherpe van gember, het bittere van venkel en het zoute van bouillon. Door verschillende smaken te combineren wordt de maaltijd niet alleen smaakvoller en prikkelt je zintuigen, maar wordt deze ook beter verteerbaar.
Per dosha zijn sommige smaken gunstiger om in te balans te komen dan andere.Hiermee kun je rekening houden als je gaat koken. Iemand met een hoge Pitta constitutie kan bijvoorbeeld beter een klein beetje zwarte peper toevoegen aan de maaltijd, terwijl Kapha hier juist baat bij heeft.
Vata
↑scherp – bitter – samentrekkend
↓ zoet – zuur – zout
Pitta
↑scherp – zout – zuur
↓ zoet – bitter – samentrekkend
Kapha
↑ zoet – zuur– zout
↓ scherp – bitter – samentrekkend
Je ziet dat Vata en Kapha exact tegenover elkaar staan. Dit maakt het complex om een dieet voor te schrijven voor iemand waar beide dosha’s dominant zijn. Tijdens de detox verlagen we Kapha, waardoor Vata automatisch verhoogt. In de recepten zijn daarom ook een aantal van nature licht zoete ingrediënten te vinden om Vata een beetje in balans te houden.
Welke olie gebruik je?
In Ayurveda speelt naast de smaken het type olie dat je gebruikt per dosha en onbalans een rol. Verschillende oliën hebben namelijk verschillende kwaliteiten.Extern, op je huid, maar ook de olie/ het vet waar je mee kookt. Ik raad ghee aan, omdat dit ook een belangrijke rol speelt bij het voeden van het zenuwstelsel. Maar … hoe lekker zelfgemaakte ghee ook is….wees hier niet royaal mee, het blijft vet!
Voor Vata
Vata houdt van warmte en zachtheid.
Goede keuzes zijn:
ghee
sesamolie
olijfolie
Deze oliën zijn voedend en helpen droogte te verminderen.
Voor Pitta
Pitta heeft baat bij de iets verkoelende oliën.
Goede keuzes zijn:
kokosolie (in de zomer; als de kokosolie smelt)
ghee
olijfolie
zonnebloemolie
Ze brengen rust en verzachten hitte.
Voor Kapha
Kapha reageert het best op lichte oliën en kleine hoeveelheden vet.
Goede keuzes zijn:
mosterdolie
olijfolie
een kleine hoeveelheid ghee
Hierbij geldt: liever wat minder olie, maar wel stimulerende specerijen.
AGNI BOOSTER
Deze agnibooster is een eenvoudige mix die je vóór de maaltijd neemt om je spijsvertering op gang te helpen. In de Ayurveda staat agni voor je spijsverteringsvuur—hoe beter dit werkt, hoe makkelijker je lichaam voeding kan verwerken en opnemen.
De combinatie van limoen, gember, zout en honing stimuleert de aanmaak van spijsverteringssappen en helpt je systeem als het ware “aan te zetten”. Gember verwarmt en activeert, limoen zorgt voor frisheid en ondersteunt de vertering, een snufje zout helpt bij de opname en honing brengt het geheel in balans. Neem deze booster een paar minuten voor het eten voor een lichte, effectieve ondersteuning van je spijsvertering. Maak van deze oppepper voor je spijsvertering meteen een potje, want je kunt dit gewoon in de koelkast bewaren. Voor elke maaltijd kun je hier een theelepel van nemen.
Ingrediënten:
6 el honing/ agave siroop
4 el geraspte gember
1 tl zwarte peper (niet voor Vata/Pitta).
Sap van 1 citroen
Bereiding:
Mix alle ingrediënten door elkaar. Stop ze in een potje. Een kind kan de was doen!
